TCK 158 Nitelikli Dolandırıcılık Suçu ve Cezası 2026

İlgili Yargıtay Kararı

Yargıtay 2. Ceza Dairesi, bir kararında sanıkların mağdura “üzerinde büyü var, seni okuyup iyileştireceğiz” diyerek güven kazandıktan sonra altınlarını aldığı olayda, hilenin mağdurun dini inanç ve korkularını istismar etme biçiminde gerçekleştiğini belirtmiş ve fiilin TCK 158/1-a kapsamında değerlendirilmesi gerektiğine karar vermiştir.

İlgili Yargıtay Kararı

Yargıtay Ceza Genel Kurulu, sahte sürücü belgesi düzenleyerek araç kiralama şirketinden otomobil kiralayan ve kira bedelini ödemeden aracı terk eden sanık hakkında verdiği kararda, kullanılan belgenin Emniyet Genel Müdürlüğü tarafından düzenlenmiş resmi belge niteliğinde olmasının, mağduru aldatma kabiliyetini artırdığını belirterek eylemin TCK 158/1-d kapsamında “kamu kurumlarının güvenini kötüye kullanmak suretiyle nitelikli dolandırıcılık” olduğunu vurgulamıştır.

İlgili Yargıtay Kararı

Yargıtay Ceza Genel Kurulu, kamu kurumu adına sahte belgeler düzenleyerek yardım ödemesi alan sanık hakkında verdiği kararda, kamu malvarlığının toplumsal yarara özgülenmiş olduğunu belirterek, kamu kurumunun zararına işlenen bu tür fiillerin TCK 158/1-e kapsamında cezalandırılması gerektiğine hükmetmiş, kamu zararının doğması için fiil sonucunda haksız kazancın gerçekleşmiş olmasının yeterli olduğunu vurgulamıştır.

İlgili Yargıtay Kararları

1. Sosyal Medya Üzerinden Sahte Satış: Yargıtay 15. Ceza Dairesi, sosyal medya platformu üzerinden sahte alışveriş sayfası kurup ürün göndermeden havale alan sanık hakkında, bilişim araçlarının fail ile mağdur arasında doğrudan temas kurmaksızın aldatma işlevi gördüğünü belirterek suçun TCK 158/1-f kapsamında değerlendirilmesi gerektiğine karar vermiştir.

2. Sahte Kimlikle Banka Hesabı Açma: Yargıtay 11. Ceza Dairesi, sahte kimlikle banka hesabı açarak üçüncü kişilerden gelen paraları çeken sanık hakkında, bankaların finansal güven ortamını araç haline getiren bu eylemlerin TCK 158/1-f kapsamında değerlendirilmesi gerektiğine hükmetmiştir.

İlgili Yargıtay Kararı

Yargıtay 15. Ceza Dairesi, sahte maaş bordrosu ve sigorta dökümü düzenleyerek bankadan ihtiyaç kredisi alan sanık hakkında verdiği kararda, hileli belgelerin banka denetim sistemini yanıltacak düzeyde düzenlendiğini belirterek eylemi TCK 158/1-j kapsamında değerlendirmiş ve sanığın “banka nezdinde güven duygusunu kötüye kullandığını” vurgulamıştır.

İlgili Yargıtay Kararı

Yargıtay 11. Ceza Dairesi, gerçekte olmayan bir trafik kazası kurgulamış, sigorta şirketine hasar ihbarında bulunarak tazminat talep eden sanık hakkında verdiği kararda, sigorta şirketinin “kamu güvenine dayalı sistem” olarak değerlendirilmesi gerektiğini belirterek eylemi TCK 158/1-k kapsamına almış ve sanığın eyleminin planlı ve belgelerle desteklenen bir hile olduğunu kabul etmiştir.

İlgili Yargıtay Kararı

Yargıtay 15. Ceza Dairesi, mağdurları telefonla arayarak kendisini “savcı ve emniyet görevlisi” olarak tanıtan, “hesabınız FETÖ soruşturmasında inceleniyor” diyerek para talep eden sanık hakkında verdiği kararda, failin kamu otoritesine duyulan güveni kötüye kullandığını, mağdurun iradesini baskı altına alarak hileli davranışta bulunduğunu kabul etmiş ve eylemi TCK 158/1-l kapsamında nitelikli dolandırıcılık olarak nitelendirmiştir.

Dini Duyguları İstismar Ederek Nitelikli Dolandırıcılık

Sanıklar, mağdura “üzerinde büyü var, seni okuyup iyileştireceğiz” diyerek güven kazandıktan sonra, “temizlenme duası” bahanesiyle mağdurun altın bileziklerini bir maşrapa içerisine koymasını istemiş, dua bitiminde maşrapayı alarak olay yerinden uzaklaşmıştır. Olayda sanıkların kullandığı hile, mağdurun dini inanç ve korkularını istismar etme biçiminde gerçekleşmiştir.

Yargıtay, bu tür eylemlerde hilenin mağdurun akıl yürütme yeteneğini ortadan kaldıracak düzeyde olduğuna dikkat çekmiş; fiilin TCK 158/1-a kapsamında “dini inanç ve duyguların istismarı suretiyle dolandırıcılık” suçunu oluşturduğuna karar vermiştir.

Resmi Belgelerin Güvenini Kötüye Kullanarak Araç Kiralama Dolandırıcılığı

Sanık, sahte sürücü belgesi düzenleyerek bir araç kiralama şirketinden otomobil kiralamış, kira bedelini ödemeden aracı terk etmiştir. Kullanılan belgenin Emniyet Genel Müdürlüğü tarafından düzenlenmiş resmi belge niteliğinde olması, mağduru aldatma kabiliyetini artırmıştır.

Yargıtay Ceza Genel Kurulu, eylemin basit dolandırıcılık değil, “kamu kurumlarının güvenini kötüye kullanmak suretiyle nitelikli dolandırıcılık” olduğunu vurgulamıştır. Kamu güvencesine dayanan belge ile haksız menfaat elde edilmesi, TCK 158/1-d kapsamında değerlendirilmiştir.

İnternet Üzerinden Sahte Kiralık Ev İlanıyla Dolandırıcılık

Sanık, emlak sitesine sahte kiralık ev ilanı vermiş, mağdurlardan “kapora” adı altında para almış, daha sonra iletişimi kesmiştir.

Yargıtay, olayda hilenin bilişim ortamında ve çok sayıda mağdur üzerinde etkili olduğuna dikkat çekerek fiili TCK 158/1-f kapsamında değerlendirmiştir. Failin internet üzerinden güven tesis edip aldatma eylemini sürdürmesi “planlı hile” olarak kabul edilmiştir.

Kamu Kurumu İhalesinde Usulsüzlükle Dolandırıcılık

Sanık, belediye ihalesine sahte belgelerle katılmış, işin bedelini almasına rağmen taahhüdünü yerine getirmemiştir. Belgeler belediye memurlarını yanıltacak şekilde düzenlenmiştir.

Yargıtay, bu olayda hem kamu kurumu zararına sonuç doğduğunu hem de sanığın “resmi belgelerle aldatma” eylemi işlediğini belirterek fiilin TCK 158/1-d ve e bentlerini birlikte ihlal ettiğine hükmetmiştir.

Sanığın mağdurun dini duygularını kullanarak menfaat temin ettiği iddiasıyla mahkûm edilmesine rağmen, Yargıtay dosyada dini bir sıfat kullanıldığı, manevi otorite oluşturacak davranışlarda bulunulduğu, dini ritüellerle hile yaratıldığı yönünde hiçbir objektif delil bulunmadığını tespit etmiştir. Mağdurun yalnızca “bana büyü bozacağını söyledi” şeklindeki beyanı, dini inançların istismar edildiğini tek başına kanıtlamaya elverişli görülmemiştir. Sanığın üzerinde ele geçen herhangi bir dini materyal, mesaj, video ya da tanık anlatımı da yoktur. Yargıtay, dini duyguların istismarının “dış dünyaya yansıyan hileli davranışlarla” kanıtlanması gerektiğini vurgulayarak mahkûmiyeti bozmuştur.

Mahkeme, sanığın “hoca” gibi davranarak mağdurdan para aldığı gerekçesiyle mahkûmiyet kararı vermiş; ancak Yargıtay incelemesinde sanığın kendisini hoca, şeyh, din adamı veya benzeri üstün manevi sıfatlarla tanıttığını gösteren hiçbir telefon kaydı, mesaj, tanık anlatımı veya sosyal medya içeriği bulunmadığı görülmüştür. Mağdurun “hoca gibi konuşuyordu” ifadesi ise sübjektiftir ve TCK 158/1-a’nın uygulanmasına yeterli değildir. Dini inançların istismarı için failin dinin etkileyiciliğini araç olarak kullanması, mağdurda “manevî otorite” algısı yaratması gerekir. Bu şartlar gerçekleşmediğinden Yargıtay kararı bozmuştur.

Sanığın, mağdur üzerindeki büyüyü bozacağını söyleyerek para aldığı iddiasıyla mahkûm edilmesi üzerine dosya Yargıtay tarafından incelenmiş; sanığın dini inanışları istismar edecek şekilde dini unvan kullandığı, kutsal sembollerle hile yarattığı, dini ritüel simülasyonu yaptığı yönünde hiçbir delil olmadığı belirlenmiştir. Toplumda muskaya, enerji temizliğine veya dua karşılığı bağışa ilişkin geleneksel pratiklerin bulunması, her olayda dolandırıcılık suçunun oluştuğunu göstermez. Dini istismar kapsamında hilenin somut, yoğun ve mağduru aldatmaya elverişli olması gerekir. Bu unsurlar bulunmadığından Yargıtay mahkûmiyeti bozmuştur.

Sanığın mağdurun ekonomik sıkıntıda olduğunu fark ederek borç verme vaadiyle para aldığı iddiasıyla mahkûmiyetine karar verilmiş; ancak Yargıtay, mağdurun dosya kapsamına göre aşırı borçlu, acil ihtiyaç içinde veya çaresizlik hâlinde olduğunu gösteren hiçbir tıbbi, sosyal veya ekonomik veri bulunmadığını tespit etmiştir. Mağdurun yalnızca “param yoktu, sıkışık durumdaydım” beyanı objektif nitelikli zor şartı kanıtlamaya yeterli görülmemiştir. TCK 158/1-b’nin uygulanabilmesi için failin mağdurun fiilî zorluk hâlini bilerek bundan yararlanması gerekir. Bu şartlar ispatlanmadığından mahkûmiyet kararı bozulmuştur.

Sanık, mağdurun sağlık sorunları nedeniyle aceleyle para aradığı dönemde kendisini finans danışmanı olarak tanıtarak menfaat temin ettiği gerekçesiyle mahkûm edilmiştir. Ancak Yargıtay, mağdurun sağlık durumuna ilişkin rapor, acil tedavi ihtiyacı, maddi zorluk belgeleri veya sanığın mağdurun bu durumunu bildiğine dair hiçbir somut delil bulunmadığını tespit etmiştir. Failin mağdurun zor durumunu bilmediği durumda nitelikli hâlin uygulanması mümkün değildir. Yargıtay, yalnızca mağdur beyanına dayanarak nitelikli dolandırıcılık kurulamayacağını vurgulayarak kararı bozmuştur.

Sanığın, mağdurun boşanma sürecinde psikolojik çöküntü yaşadığını fark ederek onu kandırdığı iddiasıyla verilen mahkûmiyet kararı Yargıtay incelemesinde incelenmiş; mağdurun ruhsal olarak “zayıf ve korunmasız” durumda olduğuna dair psikolojik rapor, tanık ifadesi veya objektif bir veri olmadığı görülmüştür. Yargıtay, mağdurun yaşadığı özel hayat sorunlarının tek başına TCK 158/1-b kapsamına girmeyeceğini, failin mağdurun bu özel durumunu bildiği ve bundan yararlandığına ilişkin delil bulunmadığını belirterek mahkûmiyeti bozmuştur. Yetersiz delil nedeniyle beraat gerektiği ifade edilmiştir.

Sanığın, mağdurun ileri yaşını kullanarak menfaat sağladığı iddiasıyla mahkûm edildiği olayda Yargıtay, mağdurun algılama yeteneğinin zayıf olduğunu gösteren herhangi bir tıbbi rapor, nöropsikiyatrik değerlendirme veya tanık anlatımı bulunmadığını tespit etmiştir. Yalnızca “yaşlı ve saf” iddiası, TCK 158/1-c’nin uygulanabilmesi için yeterli kabul edilmemiştir. Mağdurun işlem sürecini ayrıntılarıyla anlatabilmesi de algı zayıflığı iddiasını çürütmektedir. Bu nedenle, nitelikli hâlin şartları gerçekleşmediği gerekçesiyle mahkûmiyet kararı bozulmuştur.

Sanığın, mağdurun zihinsel kapasitesinin düşük olduğundan faydalanarak para aldığı iddiasıyla mahkûmiyet kararı verilmiştir. Ancak Yargıtay, mağdurun zeka geriliği, hafıza problemi veya işlem değerlendirme kapasitesinde kalıcı bir yetersizlik olduğuna ilişkin hiçbir sağlık raporu, tanık anlatısı veya bilirkişi incelemesi yapılmadığını belirtmiştir. Mağdurun ifadesinde olayları kronolojik ve tutarlı anlatabilmesi de algılama yeteneğinin yerinde olduğuna işaret etmektedir. Bu nedenle Yargıtay, delil yetersizliği nedeniyle hükmü bozmuş ve beraatin gerekeceğini belirtmiştir.

Sanık, mağdurun psikiyatrik tedavi gördüğünü bilerek onu kandırdığı iddiasıyla mahkûm edilmiştir. Yargıtay ise sanığın mağdurun sağlık geçmişini bildiğine dair telefon mesajı, tanık anlatımı, önceki iletişim geçmişi gibi hiçbir delil bulunmadığını tespit etmiştir. Ayrıca mağdur hakkında alınan tek sağlık raporunda “tüm işlemleri anlayabilecek kapasitededir” tespiti yapılmıştır. Failin mağdurun algılama zayıflığını bilme şartı gerçekleşmediğinden Yargıtay, mahkûmiyet kararını bozmuştur.

Sanığın mağdura, “Belediyeden yardım bağlatacağım” diyerek para aldığı iddiasıyla mahkûmiyetine karar verilmiş; ancak Yargıtay, sanığın belediye adına hareket ettiğine, belediye personeli gibi davrandığına veya mağdurda böyle bir kanaat oluşturduğuna dair hiçbir resmi belge, tanık anlatımı, mesaj, telefon kaydı veya kurumsal temas bulunmadığını tespit etmiştir. Mağdurun “ben öyle zannettim” beyanı tek başına yeterli görülmemiştir. Failin kamu kurumunu araç olarak kullandığına dair dış dünyaya yansıyan hileli davranış ispatlanmadığından mahkûmiyet kararı bozulmuştur.

Sanığın mağdura “SGK’da tanıdığım var, emeklilik işlemlerini hızlandırırım” diyerek para aldığı gerekçesiyle mahkûmiyet kararı verilmiş; ancak Yargıtay, sanığın SGK çalışanı olduğuna, kurumla bağlantılı hareket ettiğine veya görevlendirilmiş gibi davrandığına ilişkin somut delil olmadığını belirtmiştir. Sanık tarafından kullanılan herhangi bir resmî belge, görev kartı, kurum içi evrak, yazışma bulunmamaktadır. Yargıtay, mağdurun beyanının tek başına 158/1-d için yeterli olmadığını vurgulayarak hükmü bozmuştur.

Sanığın bir dernek üzerinden yardım toplayacağını söyleyerek menfaat temin ettiği gerekçesiyle mahkûmiyet kararı verilmiş; ancak Yargıtay, sanığın ilgili dernekle bağı olduğunu gösteren üyelik kaydı, görevlendirme belgesi, yetki yazısı, tanık beyanı veya mesaj gibi hiçbir delil bulunmadığını tespit etmiştir. Yalnızca mağdurun “dernek adına topluyorum dedi” şeklindeki beyanı somut bir teyide dayanmadığından yeterli görülmemiştir. Yargıtay, kamu meslek kuruluşu veya dernek adının gerçekten hile aracı yapılmasının kanıtlanamadığı dosyalarda beraat kararı verilmesi gerektiğini ifade ederek kararı bozmuştur.

Sanığın belediye tarafından yürütülen sosyal yardım programından haksız yararlanmak için gerçeğe aykırı beyan verdiği gerekçesiyle mahkûmiyetine karar verilmiş; ancak Yargıtay, yardımın gerçekten kurum bütçesinden ödendiğine dair net ödeme kaydı, hak ediş belgesi, bütçe çıkışı veya kurumun maddi zararını gösteren resmi tespit bulunmadığını belirlemiştir. Ayrıca kurumun zarar gördüğünü doğrulayan bir müfettiş raporu da yoktur. Bu durumda mağdurun kamu kurumu olabilmesi ve zararın oluşmasının nitelikli hâlin temel unsurunu oluşturması gerektiğinden, delil yetersizliğiyle mahkûmiyet kararı bozulmuş ve beraat gerektiği belirtilmiştir.

Sanığın SGK’dan haksız şekilde ilaç bedeli aldığı iddiasıyla mahkûmiyetine karar verilmiş; ancak Yargıtay, dosyada SGK’nın gerçekten zarara uğratıldığını ortaya koyan kurum zarar tespit tutanağı, muhasebe kayıtları veya inceleme raporu bulunmadığını vurgulamıştır. Kurumun ödediği bedelin sanığın hileli davranışları sonucu fazla ödendiği kanıtlanmamıştır. Ayrıca doktor ve eczane kayıtları arasında çelişki giderilmeden hüküm kurulması usule aykırıdır. Yargıtay bu nedenle mahkûmiyeti bozmuş ve nitelikli hâlin unsurlarının oluşmadığını belirtmiştir.

Sanığın, Tarım İl Müdürlüğü destek programından haksız yarar sağladığı iddiasıyla verilen mahkûmiyet kararı Yargıtay incelemesine konu olmuş; ancak sanığın destek başvurusundaki eksik veya hatalı belgelerin bilerek ve hile kastıyla hazırlanıp hazırlanmadığı, ayrıca kurumun destek ödemesi nedeniyle gerçek bir mali zarara uğrayıp uğramadığı kesin olarak belirlenememiştir. Yargıtay, kamu kurumunun zararına dolandırıcılık için hem hile hem de kurumun ekonomik olarak zarara uğramasının zorunlu olduğunu, bu unsurların somut biçimde ortaya konulmadığı dosyalarda beraat gerektiğini vurgulayarak hükmü bozmuştur.

Sanığın mağdurun banka hesabına internet bankacılığı yoluyla girerek para transfer ettiği iddiasıyla mahkûmiyetine karar verilmiş; ancak Yargıtay, işlemlerin sanık tarafından yapıldığını gösteren IP bilgisi, cihaz MAC adresi, SIM kart eşleşmesi, log kaydı, kullanıcı adı/şifre eşleştirmesi gibi hiçbir teknik delilin bulunmadığını tespit etmiştir. Sadece mağdurun “şüphelendim” şeklindeki beyanının delil niteliği taşımadığı vurgulanmıştır. Yargıtay, bilişim sistemi kullanımının mutlaka teknik verilerle ispatlanması gerektiğini, aksi hâlde mahkûmiyet verilemeyeceğini belirterek hükmü bozmuştur.

Sanığın mağdurun kart bilgilerini kullanarak POS cihazı üzerinden işlem yaptığı iddiasıyla mahkûm edilmesi üzerine Yargıtay incelemesinde; işlem anına ilişkin kamera kaydı, cihazın kimin tarafından kullanıldığını gösteren tanık beyanı, imza karşılaştırması veya sanığın POS cihazıyla ilişkili olduğuna dair herhangi bir teknik bulgu bulunmadığı görülmüştür. Kartın fiziken kim tarafından kullanıldığının belirsiz olduğu hâlde mahkûmiyet kurulması, “şüpheden sanık yararlanır” ilkesine aykırı bulunmuştur. Bu nedenle karar bozulmuştur.

Sanığın sosyal medya hesabı üzerinden mağdura yatırım vaadiyle ulaşarak para transferi sağladığı iddiasıyla mahkûm edilmesine rağmen Yargıtay, para transferi yapılan hesapların kime ait olduğu, erişimin kim tarafından sağlandığı ve talimatın kimden geldiği konusunda net bir teknik inceleme yapılmadığını tespit etmiştir. Sanığın telefonunda veya bilgisayarında olaya ilişkin dijital iz bulunmamaktadır. Yargıtay, bilişim sistemlerinin araç olarak kullanıldığı suçlarda failin kim olduğunun tartışmasız biçimde belirlenmesi gerektiğini vurgulayarak mahkûmiyeti bozmuştur.

Sanığın internet ilanı üzerinden araç satma vaadiyle mağduru dolandırdığı iddiasıyla verilen mahkûmiyet kararı, Yargıtay tarafından incelenmiş; ilanın sanık tarafından verildiğine dair IP kaydı, cihaz bilgisi, telefon hattı eşleşmesi, kullanıcı adı bağlantısı veya tanık anlatısı gibi hiçbir somut delilin bulunmadığı tespit edilmiştir. Mağdurun yalnızca “ilan sanığa ait olabilir” yönündeki beyanı yeterli görülmemiştir. Yargıtay, basın-yayın araçlarının sağladığı kolaylıktan yararlanma unsurunun ancak ilanın veya yayının faille kesin biçimde ilişkilendirilmesi hâlinde uygulanabileceğini belirterek mahkûmiyeti bozmuştur.

Sanığın sosyal medya hesabından yatırım vaadiyle ilan yayınlayıp mağdurdan para aldığı iddiasıyla mahkûmiyetine karar verilmiş; ancak Yargıtay, hesabın sanığa ait olduğunu gösteren kullanıcı doğrulaması, IP tespiti, e-mail eşleşmesi, telefon numarası kaydı veya dijital delil bulunmadığını belirtmiştir. Hesap sahte olabilirken fail belirlenmeden hüküm kurulması, “şüpheden sanık yararlanır” ilkesine aykırı bulunmuştur. Bu nedenle Yargıtay, nitelikli dolandırıcılık hükmünü bozmuştur.

Sanığın radyo programında kendisini “yatırım uzmanı” olarak tanıtıp mağdurları yanılttığı iddiasıyla mahkûmiyetine karar verilmiştir. Ancak Yargıtay, yayındaki konuşmaların kayıtlarının dosyaya getirtilmediğini, sanığın gerçekten kendisini yatırım uzmanı olarak tanıtıp tanıtmadığının belirlenmediğini, yayın içeriğinin mağduru aldatmaya elverişli olup olmadığının bilirkişi tarafından incelenmediğini tespit etmiştir. Bu eksiklikler giderilmeden mahkûmiyet kurulması usule aykırı görülmüş ve karar bozulmuştur.

Sanığın şirket yetkilisi sıfatıyla mağdura mal satacağı vaadiyle para aldığı iddiasıyla mahkûmiyetine karar verilmiş; ancak Yargıtay incelemesinde, olayda şirket ticari faaliyetiyle herhangi bir bağlantının kurulamadığı, ödeme ve yazışmaların şirket üzerinden değil tamamen kişisel iletişim kanallarından yürütüldüğü, şirket defterleri veya resmi belgelerinde bu satışa ilişkin bir kayıt bulunmadığı tespit edilmiştir. Yargıtay’a göre 158/1-h’nin uygulanabilmesi için suçun mutlaka şirket faaliyeti sırasında ve şirket adına hareket edilerek işlenmesi gerekir. Bu unsurlar gerçekleşmediğinden mahkûmiyet bozulmuştur.

Sanığın bir limited şirketin ortağı olması nedeniyle ticari itibarını kullanarak mağduru dolandırdığı iddia edilmiş; ancak Yargıtay, hilenin ticari faaliyet sırasında işlendiğini gösteren fatura, sözleşme, cari hesap hareketi, sipariş kaydı veya şirket içi talimat gibi hiçbir delil bulunmadığını tespit etmiştir. Sanığın tacir olması tek başına nitelikli hâli doğurmaz. Hile fiilinin doğrudan ticari faaliyet kapsamında ve şirketin sağladığı güvenle işlendiğinin kanıtlanması gerekir. Bu şart gerçekleşmediğinden mahkûmiyet bozularak beraat gerektiği ifade edilmiştir.

Sanığın kooperatif yöneticisi sıfatıyla konut vaadiyle mağdurlardan para aldığı iddiasıyla verilen mahkûmiyet kararı Yargıtay incelemesinde değerlendirilmiş; kooperatifin projeye ilişkin ruhsatı, resmi başvuruları, üye kayıtları veya mali belgeleri üzerinde hileli beyanı doğrulayan bir bulgu bulunmadığı tespit edilmiştir. Mağdurların ödemeleri kooperatif hesabına değil sanığın şahsi hesabına yaptığı anlaşılmıştır. Yargıtay, hilenin kooperatif faaliyeti çerçevesinde ve yönetici sıfatıyla işlendiğinin somut delille kanıtlanmaması hâlinde 158/1-h uygulanamayacağını belirterek mahkûmiyeti bozmuştur.

Sanığın avukat sıfatını kullanarak mağdurdan para aldığı iddia edilmiş; ancak Yargıtay, dosyada sanığın mesleki bilgi, yetki veya unvanını kullanarak mağduru aldattığını gösterir herhangi bir somut hileli davranış bulunmadığını tespit etmiştir. Ödemelerin vekâletname verilmesinden önce yapıldığı, sanığın meslekî konumunu ileri sürerek haksız menfaat sağladığına dair delil olmadığı, taraflar arasındaki ilişkinin hukuki yardım ilişkisi niteliği taşımadığı belirlenmiştir. Bu nedenle serbest meslek güveninin kötüye kullanıldığı söylenemeyeceğinden nitelikli dolandırıcılık şartları oluşmamıştır.

Sanığın muhasebeci olarak çalışırken şirket kurma ve teşvik başvurusu yapacağı vaadiyle para aldığı iddiasıyla mahkûmiyetine karar verilmiş; ancak Yargıtay, sanığın mesleki unvanını kullanarak mağduru aldattığını gösterir somut hile unsurlarının dosyada yer almadığını belirlemiştir. Yapılacağı söylenen işlemlerin hukuki ve fiili imkânsız olduğuna ilişkin mağdurun beyanı dışında bir kanıt sunulmadığı, ticari ilişkinin başarısız olmasının “dolandırıcılık” için yeterli olmadığı ifade edilmiştir. Bu nedenle suçun nitelikli hâlinin unsurları oluşmadığından hüküm bozulmuştur.

Sanığın mimarlık hizmeti vereceğini söyleyerek proje çizimi için ücret aldığı; ancak projeyi teslim etmediği iddiası üzerine mahkûmiyet kararı verilmiş; Yargıtay ise, sanığın meslekî güveni kötüye kullandığını gösterir hiçbir hileli davranış tespit edilemediğini belirtmiştir. Dosyada sanığın projeyi çizmeye başladığına ilişkin çalışmalar bulunduğu, taraflar arasında sözleşmeden kaynaklı bir hizmet ifası uyuşmazlığı olduğu anlaşılmıştır. Yargıtay, serbest meslek güveninin kötüye kullanımının açık biçimde kanıtlanmaması hâlinde nitelikli dolandırıcılıktan söz edilemeyeceğini ifade ederek beraat gerektiğini vurgulamıştır.

Sanığın, mağdura ait şirket üzerinden kredi çekmek için ekonomik durumu gerçekte olduğundan daha iyi göstermeye yönelik beyanlarda bulunduğu iddia edilmiştir. Ancak Yargıtay, kredi tahsis süreçlerinin bankalar tarafından çok aşamalı teknik incelemeye tabi tutulduğunu, bankanın kendi değerlendirme ve risk analizini yapmadan sırf sanığın beyanına dayanarak kredi tahsis etmesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu belirtmiştir. Başvuru belgelerinin banka tarafından incelendiği, bankanın bağımsız karar alma sürecinde sanığın hileli yönlendirme yaptığına dair somut delil bulunmadığı tespit edilmiştir. Bu nedenle kredi tahsisinin sanığın hilesiyle sağlandığı kanıtlanamadığından beraat gerektiği vurgulanmıştır.

Sanığın sahte gelir belgesi düzenleyerek kredi çektiği iddiası üzerine mahkûmiyet kararı verilmiş; ancak Yargıtay, dosyada yer alan belgelerin bankanın kendi sistem kayıtlarıyla uyumsuzluk göstermediğini, sanığın kendisi tarafından sunulan belgelerin banka tarafından teyit edilmediğine ilişkin bir eksiklik bulunmadığını, hileli davranışın somut olarak ispatlanamadığını belirtmiştir. Banka yetkililerinin beyanları, kredi tahsisinde risk skoru ve otomatik değerlendirme mekanizmasının belirleyici olduğunu ortaya koymuş; sanığın iradesinin kredinin verilmesinde tek belirleyici unsur olmadığı anlaşılmıştır. Bu nedenle mahkûmiyet kararı bozulmuştur.

Sanığın, üçüncü kişi adına kredi başvurusu yapıp menfaat sağladığı iddia edilmiştir. Yargıtay, kredi işlemlerinin bankanın kendi değerlendirme süreçlerine tabi olduğu, sanığın beyanları ile bankanın kredi verme kararı arasında illiyet bağı kurulamadığı, kredi tahsis sürecinde sanığın hileli davranışla banka görevlilerini yanılttığını gösterir hiçbir somut delil bulunmadığı sonucuna varmıştır. Bankanın kendi risk değerlendirmesi sonucu krediyi verdiği, sanığın banka kararını yönlendirecek nitelikte hile kullanmadığının açık olduğu belirtilmiştir. Bu nedenle nitelikli dolandırıcılık suçunun unsurları oluşmadığından beraat gerektiği ifade edilmiştir.

Sanığın, aracını bilerek kaza yaptırıp sigorta bedeli almaya çalıştığı iddia edilmiştir. Yargıtay, bilirkişi raporlarında kazanın doğal seyriyle uyumlu olduğu, kasıtlı olarak gerçekleştirildiğine ilişkin hiçbir teknik tespit bulunmadığı, sanığın sigorta şirketine sunduğu belgelerde sahtecilik veya gerçeğe aykırılık saptanmadığı gerekçeleriyle hile unsurunun ispatlanamadığını belirtmiştir. Sigorta başvurusunun hukuka uygun biçimde yapıldığı, kastın ve hilenin kanıtlanamadığı durumlarda dolandırıcılık suçunun oluşmayacağı vurgulanarak beraat gerektiği ifade edilmiştir.

Sanığın işyerinde meydana gelen yangını kasten çıkardığı ve sigorta tazminatı almaya çalıştığı iddiasıyla mahkûm edildiği olayda, Yargıtay bilirkişi raporlarında yangının kaynağının belirlenemediğini, kasıtlı çıkarıldığına dair teknik bulgunun bulunmadığını, sanığın yangından önce risk artırıcı bir davranış sergilediğine dair delil elde edilmediğini belirtmiştir. Sigorta başvurusunun olağan prosedür içinde yapıldığı, hilenin somut delille ispatlanmadığı gerekçesiyle mahkûmiyet kararı bozulmuştur.

Sanığın kasko sigortasından ödeme almak amacıyla aracının çalındığını bildirdiği, ancak gerçekte aracı sakladığı iddia edilmiştir. Yargıtay, çalıntı ihbarının hemen yapıldığı, kamera kayıtlarının sanığın aracı sakladığını göstermediği, aracın bulunduğu yerin faille ilişkilendirilemediği, sanığın beyanlarıyla iddia edilen hile arasında bağ kurulamadığı gerekçesiyle dolandırıcılık suçunun unsurlarının ispatlanamadığını belirtmiştir. Bu nedenle mahkûmiyet kararı bozulmuştur.

Sanığın, mağdura kendisini polis memuru olarak tanıtarak para istediği iddiasıyla mahkûm edildiği olayda, Yargıtay mağdurun anlatımlarında çelişkiler bulunduğunu, sanığın kamu görevlisi olduğunu gösteren hiçbir beyan, belge, arama kaydı veya tanık ifadesi elde edilemediğini tespit etmiştir. Telefonda geçen konuşmaların içeriği teknik incelemeyle doğrulanamamış, sanığın kimliğini gizleyerek konuştuğu ancak kendisini kamu görevlisi olarak tanıttığına dair kesin delil bulunmamıştır. Bu nedenle suçun nitelikli hali oluşmadığından beraat gerektiği belirtilmiştir.

Sanığın, mağduru arayarak kendisini banka çalışanı olarak tanıttığı ve hesap güvenliği için para istediği ileri sürülmüştür. Yargıtay, bankanın çağrı merkezi kayıtlarında sanığa ait herhangi bir arama izi bulunmadığını, sanığın kullandığı hat ile mağdurun arandığı numara arasında bağlantı kurulamamış olduğunu, sanığın banka çalışanı olduğunu söyleyerek hile yaptığına ilişkin delillerin tamamen varsayıma dayandığını belirtmiştir. Bu nedenle mahkûmiyet kararı bozularak beraat gerektiği vurgulanmıştır.

Sanığın mağdura ulaşarak sigorta poliçesinin yenilenmesi için ödeme talep ettiği öne sürülmüştür. Yargıtay, sanığın aradığı numaranın sigorta şirketiyle bağlantılı olmadığının tespit edildiğini, ancak sanığın kendisini sigorta çalışanı olarak tanıttığını gösteren ses kaydı, mesaj veya tanık beyanı bulunmadığını, mağdurun olaydan sonraki beyanlarının ilk anlatımıyla çeliştiğini belirtmiştir. Bu sebeple hileli davraniş ve nitelikli halinin ispatlanamadığı, beraat kararı verilmesi gerekirken mahkûmiyet kurulmasının hukuka aykırı olduğu ifade edilmiştir.