Tüketici Mahkemesi Nedir?
Doğrudan CevapTüketici mahkemesi, bir tarafı tüketici olan sözleşme ve uygulamalardan doğan davalara bakan, tek hâkimli ve özel görevli bir ilk derece hukuk mahkemesidir. Dayanağı 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun m. 73’tür. Amaç, satıcı ve sağlayıcı karşısında daha zayıf konumda olan tüketicinin hızlı, düşük masraflı ve kolay erişilebilir bir yargılamayla korunmasıdır.
Tüketici mahkemeleri her adliyede ayrı bir mahkeme olarak kurulmamıştır. Ayrı bir tüketici mahkemesinin bulunmadığı yerlerde bu davalara asliye hukuk mahkemesi, “tüketici mahkemesi sıfatıyla” bakar. Dava dilekçesinin başlığına da bu ifade yazılır.
Bu mahkemeyi diğer hukuk mahkemelerinden ayıran dört özellik vardır: tüketicinin açtığı davada harç alınmaz, basit yargılama usulü uygulanır, tüketici kendi yerleşim yerinde dava açabilir ve dava açmadan önce kural olarak arabulucuya gidilmesi gerekir. Her biri aşağıda ayrı başlıkta açıklanmıştır.
Tüketici Mahkemesinin Görevleri Nelerdir?
Doğrudan CevapTüketici mahkemesinin üç ana görevi vardır: Parasal sınırın üzerindeki tüketici uyuşmazlıklarını ilk derece mahkemesi olarak çözmek, tüketici hakem heyeti kararlarına yapılan itirazları kesin olarak karara bağlamak ve Bakanlık ile tüketici örgütlerinin açtığı genel nitelikli davalara bakmaktır. Ayrıca ayıplı seri malın üretiminin ve satışının durdurulması davaları da bu mahkemede görülür.
İlk derece mahkemesi olarak yargılama2026 yılında değeri 186.000 TL ve üzerinde olan tüketici uyuşmazlıklarında dava doğrudan tüketici mahkemesinde açılır. Bedel iadesi, ayıpsız misliyle değişim, tazminat, menfi tespit ve sözleşmenin iptali talepleri burada incelenir.
İtiraz mercii olarak incelemeHakem heyeti kararına karşı taraflar iki hafta içinde tüketici mahkemesine itiraz edebilir. Mahkemenin bu itiraz üzerine verdiği karar kesindir (m. 70).
Genel nitelikli davalarBakanlık, tüketici örgütleri ve ilgili kamu kurumları; tüketicileri genel olarak ilgilendiren hukuka aykırı bir durumun önlenmesi ya da durdurulması için dava açabilir (m. 73/6).
Üretimin ve satışın durdurulmasıSatışa sunulan bir seri malın ayıplı olduğunun tespiti, üretim ve satışının durdurulması ve malın toplatılması davaları tüketici mahkemesinin görevindedir (m. 74).
Geçici hukuki korumaMahkeme, hakem heyeti kararının icrasının tedbiren durdurulması gibi geçici koruma taleplerini de karara bağlar. Genel kurallar için
ihtiyati tedbir rehberine bakılabilir.
Görev kamu düzenine ilişkindir. Mahkeme, taraflar ileri sürmese bile görevli olup olmadığını davanın her aşamasında kendiliğinden inceler.
Tüketici ve Tüketici İşlemi Ne Demektir?
Doğrudan CevapTüketici, ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek ya da tüzel kişidir. Tüketici işlemi ise bu kişi ile ticari veya mesleki amaçla hareket eden satıcı, sağlayıcı arasında kurulan her türlü sözleşme ve hukuki işlemdir. Mahkemenin görevi bu iki tanıma göre belirlenir; taraflardan biri tüketici değilse dava genel mahkemede görülür.
Kanun m. 3, tüketici işleminin kapsamını geniş tutmuştur. Eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekalet ve bankacılık sözleşmeleri de karşı taraf tüketici ise tüketici işlemi sayılır. Bu işlemlerin başka kanunlarda ayrıca düzenlenmiş olması, tüketici mahkemesinin görevini ortadan kaldırmaz (m. 83).
Belirleyici olan alım amacıdır. Kendi oturması için daire alan kişi tüketicidir; kiraya vermek ya da satıp kâr etmek için birden çok daire alan kişinin tüketici sayılması ise tartışmalı hale gelir. Aynı şekilde şirket adına, ticari işte kullanılmak üzere alınan araçtan doğan dava tüketici mahkemesinde değil, ticaret mahkemesinde görülür.
İki tarafın da tüketici olduğu işlemler de kapsam dışıdır. Örneğin bir kişinin kendi otomobilini başka bir kişiye satması tüketici işlemi değildir; bu satıştan doğan ayıp davası genel hükümlere göre asliye hukuk mahkemesinde açılır.
Tüketici Mahkemesi Hangi Davalara Bakar?
Doğrudan CevapTüketici mahkemesi; ayıplı mal ve hizmet, konut satışı ve ön ödemeli konut, tüketici kredisi ve kredi kartı, banka masrafları, abonelik, mesafeli satış, paket tur, devre tatil, sigorta ile tüketicinin taraf olduğu eser, vekalet ve taşıma sözleşmelerinden doğan davalara bakar. Ortak şart, uyuşmazlığın bir tüketici işleminden kaynaklanmasıdır.
Ayıplı mal davaları (m. 8 – 12)Arızalı otomobil, beyaz eşya, telefon, mobilya gibi mallarda bedel iadesi, ayıpsız misliyle değişim, ücretsiz onarım veya bedel indirimi talepleri. Sık görülen bir örnek
kilometresi düşürülmüş araç davası konusudur.
Ayıplı hizmet davaları (m. 13 – 16)Eksik ya da hatalı yapılan tadilat, onarım, eğitim, sağlık ve güzellik hizmetleri ile özel hastane ve hekimle kurulan ilişkiden doğan talepler.
Konut ve ön ödemeli konut satışıMüteahhitten alınan konutta geç teslim, eksik ve ayıplı iş, projeden satışta sözleşmeden dönme ve bedel iadesi davaları.
Kredi ve kredi kartı uyuşmazlıklarıTüketici kredisi, konut finansmanı, erken ödeme, kredi kartı aidatı ve haksız kesintilerin iadesi. Ticari krediler bu kapsamda değildir.
Abonelik sözleşmeleriMesken elektrik, su, doğal gaz, internet ve telefon aboneliklerinde fatura itirazı, cayma bedeli ve taahhüt uyuşmazlıkları.
Mesafeli ve iş yeri dışında satışİnternet alışverişlerinde on dört günlük cayma hakkı, iade edilmeyen bedel ve teslim edilmeyen ürün davaları.
Paket tur ve devre tatilİptal edilen tur, vaat edilenden düşük nitelikte konaklama ve devre tatil sözleşmesinden dönme talepleri.
Sigorta sözleşmeleriSigortalının tüketici olduğu kasko, konut, sağlık ve ferdi kaza sigortalarında tazminatın ödenmemesi. Ayboğa Avukatlık Bürosu, sigorta dosyalarında önce poliçenin ticari bir işle bağlantılı olup olmadığını kontrol eder; ayrıntılar
sigorta avukatı sayfasındadır.
Haksız şart davalarıTüketiciyle müzakere edilmeden sözleşmeye konulan ve dengeyi tüketici aleyhine bozan şartların geçersizliğinin tespiti.
Kira sözleşmeleri, işçi ile işveren arasındaki uyuşmazlıklar, ticari satışlar ve arsa sahibi ile müteahhit arasındaki kat karşılığı inşaat ilişkisi tüketici mahkemesinin görevine girmez.
2026 Parasal Sınır: Hakem Heyeti mi, Tüketici Mahkemesi mi?
Doğrudan Cevap2026 yılında değeri 186.000 TL’nin altındaki tüketici uyuşmazlıklarında il veya ilçe tüketici hakem heyetine başvurmak zorunludur; bu uyuşmazlıklar için doğrudan dava açılamaz. Değeri 186.000 TL ve üzerinde olan uyuşmazlıklarda ise önce arabulucuya başvurulur, anlaşma sağlanamazsa tüketici mahkemesinde dava açılır. Sınır her yıl yeniden değerleme oranında artırılır.
2026 yılında tüketici uyuşmazlıklarında başvuru yeri ve sonraki yol
| Uyuşmazlık Değeri |
Başvuru Yeri |
Sonraki Yol |
| 186.000 TL’nin altında |
İl veya ilçe tüketici hakem heyeti (zorunlu) |
Karara iki hafta içinde tüketici mahkemesinde itiraz; mahkeme kararı kesin |
| 186.000 TL ve üzeri |
Önce dava şartı arabuluculuk, sonra tüketici mahkemesi |
İstinaf (kesinlik sınırının üzerindeki kararlarda) |
| Taşınmazın aynına ilişkin tüketici davası |
Doğrudan tüketici mahkemesi |
İstinaf ve şartları varsa temyiz |
| Üretimin, satışın durdurulması ve genel davalar |
Doğrudan tüketici mahkemesi |
İstinaf |
| Hakem heyeti kararına itiraz |
Tüketici mahkemesi (arabuluculuk aranmaz) |
Karar kesindir |
Sınır, Ticaret Bakanlığının 23 Aralık 2025 tarihli ve 33116 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan tebliğiyle belirlenmiştir ve 1 Ocak – 31 Aralık 2026 arasında yapılan başvurularda geçerlidir. 2025 yılında bu sınır 149.000 TL idi. Diğer yargı yollarındaki tutarlar için yargıda parasal sınırlar yazısına bakılabilir.
Uyuşmazlığın değeri, talep edilen tutara göre belirlenir. Ayboğa Avukatlık Bürosu, başvurudan önce talebin değerini sözleşme ve fatura üzerinden netleştirir; çünkü 190.000 TL’lik bir araçta yalnızca 40.000 TL’lik bedel indirimi isteniyorsa başvuru yeri mahkeme değil, hakem heyetidir.
Hakem heyetine başvuru ücretsizdir. Başvuru e-Devlet üzerinden Tüketici Bilgi Sistemi (TÜBİS) ile, elden ya da posta yoluyla yapılabilir. Heyet, başvuruyu kural olarak altı ay içinde karara bağlar. Heyet kararları tarafları bağlar ve ilam gibi icra edilebilir; ayrıntılar için ilamlı ve ilamsız icra takibi rehberine göz atılabilir.
Hakem Heyeti Kararına Tüketici Mahkemesinde Nasıl İtiraz Edilir?
Doğrudan CevapHakem heyeti kararına karşı taraflar, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde tüketici mahkemesine itiraz edebilir. İtiraz kararın icrasını kendiliğinden durdurmaz; bunun için mahkemeden tedbir istenmelidir. Mahkemenin itiraz üzerine verdiği karar kesindir, istinafa götürülemez. İtiraz için arabulucuya başvurmak gerekmez ve tüketici bu aşamada harç ödemez.
Kanundaki süre, 2024 yılında yapılan değişiklikle “on beş gün” yerine “iki hafta” olarak düzenlenmiştir. Kararların büyük bölümü elektronik yolla tebliğ edildiğinden sürenin hangi gün başladığı ayrıca hesaplanmalıdır; bu konuda e-tebligat süre hesaplama aracı yol gösterir.
Tüketici lehine verilen hakem heyeti kararı, satıcının itirazı üzerine mahkemece iptal edilirse tüketici aleyhine vekalet ücretine hükmedilebilir. Karar, heyete hiç sunulmamış bir belgenin mahkemeye ilk kez sunulması nedeniyle iptal edilmişse tüketici bu ücretten sorumlu tutulmaz (m. 70). Bu nedenle satıcı itiraz ettiğinde tüketicinin de dosyaya cevap vermesi önemlidir.
Tüketici Mahkemesinde Dava Açmadan Önce Arabuluculuk Zorunlu mu?
Doğrudan CevapEvet. 6502 sayılı Kanun m. 73/A uyarınca tüketici mahkemesinde görülecek uyuşmazlıklarda dava açmadan önce arabulucuya başvurmak dava şartıdır. Arabulucuya gidilmeden açılan dava usulden reddedilir. Hakem heyetinin görevindeki uyuşmazlıklar, hakem heyeti kararına itirazlar, genel nitelikli davalar, üretimin ve satışın durdurulması davaları ile taşınmazın aynına ilişkin tüketici uyuşmazlıkları bu kuralın dışındadır.
Başvuru yeriBaşvuru, adliyelerdeki arabuluculuk bürosuna yapılır ve ücretsizdir. Süreç kural olarak üç hafta içinde tamamlanır; zorunlu hallerde bir hafta uzatılabilir.
Süreler dururArabuluculuk bürosuna başvurudan son tutanağın düzenlenmesine kadar geçen sürede zamanaşımı durur, hak düşürücü süre işlemez.
Tüketici lehine kurallarAnlaşma sağlanamazsa tüketicinin ödemesi gereken arabuluculuk ücreti Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanır. Tüketicinin ilk toplantıya katılmamış olması da onu yargılama giderlerinden tek başına sorumlu kılmaz.
Anlaşma tutanağıTarafların anlaşması halinde düzenlenen tutanak, icra edilebilirlik şerhi alındığında mahkeme kararı gibi uygulanır ve aynı konuda yeniden dava açılamaz.
Sürecin genel işleyişi arabuluculuk nedir rehberinde anlatılmıştır. Dava dilekçesine arabuluculuk son tutanağının aslı ya da arabulucu onaylı örneği eklenmelidir.
Yetkili Tüketici Mahkemesi Hangisidir?
Doğrudan CevapTüketici davası, davalının yerleşim yerinde, sözleşmenin ifa edileceği yerde ya da tüketicinin kendi yerleşim yerindeki tüketici mahkemesinde açılabilir. Seçim hakkı tüketiciye aittir (m. 73/5). Tüketici sözleşmelerine konulan ve yalnızca belirli bir şehrin mahkemelerini yetkili kılan şartlar tüketiciyi bağlamaz; tüketici yine kendi şehrinde dava açabilir.
Bu kural uygulamada büyük kolaylık sağlar. Ankara’da oturan bir tüketici, merkezi İstanbul’da bulunan bir banka ya da internet satıcısına karşı davasını Ankara’da açabilir. Hakem heyeti başvurusu da tüketicinin yerleşim yerindeki veya işlemin yapıldığı yerdeki heyete yapılır.
Satıcı ya da banka tüketiciye karşı dava açıyorsa durum farklıdır: Bu dava kural olarak tüketicinin yerleşim yerinde açılmalıdır ve bu davada harç muafiyeti uygulanmaz.
Tüketici Mahkemesinde Dava Nasıl Açılır?
Doğrudan CevapTüketici mahkemesinde dava beş adımda açılır: Uyuşmazlığın değeri belirlenir, satıcıya yazılı bildirim yapılır, arabuluculuk bürosuna başvurulur, anlaşma olmazsa son tutanakla birlikte dava dilekçesi hazırlanır ve dilekçe adliyedeki tevzi bürosuna ya da UYAP üzerinden mahkemeye sunulur. Tüketici harç ödemez, yalnızca gider avansı yatırır.
1
Değeri ve başvuru yerini belirleyinTalebinizin parasal karşılığını hesaplayın. 186.000 TL’nin altındaysa hakem heyetine, üzerindeyse arabulucuya gidilir.
2
Satıcıya yazılı bildirimde bulununAyıbı ve seçtiğiniz hakkı satıcıya yazılı olarak bildirin. Noter aracılığıyla gönderilecek metin için
ihtarname örneği kullanılabilir.
3
Arabuluculuk bürosuna başvurunAdliyedeki büroya kimlik ve belgelerinizle başvurun. Anlaşma sağlanamazsa son tutanağı alın.
4
Dava dilekçesini ve delilleri hazırlayınOlayı tarih sırasıyla anlatın, talebinizi açıkça yazın ve tüm delilleri dilekçeye ekleyin. Basit yargılama usulünde sonradan delil sunmak çoğu zaman mümkün olmaz.
5
Dilekçeyi sunun ve gider avansını yatırınDilekçeyi tevzi bürosuna ya da UYAP Vatandaş Portal üzerinden gönderin, tebligat ve bilirkişi giderleri için istenen avansı yatırın.
Dilekçeye fatura veya fiş, sözleşme, servis fişleri ve iş emirleri, satıcıyla yapılan yazışmalar, fotoğraf ve video kayıtları ile ödeme dekontları eklenir. Mesajlaşma kayıtlarının delil değeri WhatsApp yazışmaları delil sayılır mı yazısında ele alınmıştır. Ayıbın izinin kaybolma ihtimali varsa dava açılmadan önce delil tespiti istenebilir.
Ayboğa Avukatlık Bürosu, ayıplı mal dosyalarında dilekçeyi yazmadan önce servis kayıtlarının tamamını satıcıdan yazılı olarak ister; aynı arızanın kaç kez tekrarladığı, bedel iadesi talebinin kabul edilip edilmeyeceğini çoğu zaman bu kayıtlar belirler.
Ayboğa Avukatlık Bürosu Tüketici Davası Kontrol Listesi
Karşı taraf ticari veya mesleki amaçla hareket eden bir satıcı ya da sağlayıcı mı?
Malı veya hizmeti ticari olmayan, kişisel bir amaçla mı aldınız?
Talebinizin değeri 186.000 TL’nin altında mı, üzerinde mi?
Ayıp, teslimden itibaren iki yıl (konutta beş yıl) içinde mi ortaya çıktı?
Seçtiğiniz hakkı (iade, değişim, onarım, indirim) satıcıya yazılı olarak bildirdiniz mi?
Fatura, sözleşme, servis fişleri ve yazışmalar elinizde mi?
Arabuluculuk son tutanağını aldınız mı?
Hakem heyeti kararına itiraz edecekseniz iki haftalık süreyi tebliğ tarihinden hesapladınız mı?
Tüketici Mahkemesinde Yargılama Nasıl Yapılır?
Doğrudan CevapTüketici mahkemesinde basit yargılama usulü uygulanır (m. 73/4). Taraflar yalnızca dava ve cevap dilekçesi verir; cevaba cevap ve ikinci cevap dilekçesi yoktur. Cevap süresi iki haftadır. Deliller dilekçeyle birlikte sunulur, mahkeme mümkünse dosya üzerinden karar verir ve yargılamayı az sayıda duruşmayla bitirmeyi hedefler.
Dilekçelerin verilmesinden sonra iddia ve savunmanın genişletilmesi yasağı başlar. Bu nedenle dava dilekçesinde eksik bırakılan bir talep ya da delil, sonradan ancak karşı tarafın açık muvafakatiyle ya da ıslah yoluyla eklenebilir. İlk oturumun nasıl geçtiği ön inceleme duruşması rehberinde anlatılmıştır.
Ayıp iddialarının çoğunda mahkeme bilirkişi incelemesi yaptırır. Bilirkişi; ayıbın üretimden mi kullanımdan mı kaynaklandığını, gizli olup olmadığını ve değer kaybını belirler. Rapor taraflara tebliğ edilir ve iki hafta içinde itiraz edilebilir; örnek metin için bilirkişi raporuna itiraz dilekçesi sayfasına bakılabilir.
İspat konusunda tüketici lehine önemli bir karine vardır: Teslimden itibaren altı ay içinde ortaya çıkan ayıpların teslim tarihinde var olduğu kabul edilir ve aksini satıcı ispat etmek zorundadır (m. 10).
Tüketici Mahkemesinde Harç ve Masraf Ödenir mi?
Doğrudan CevapTüketicilerin, tüketici örgütlerinin ve Bakanlığın açtığı davalar 492 sayılı Harçlar Kanunundaki harçlardan muaftır (m. 73/2). Ancak muafiyet yalnızca harcı kapsar. Tebligat ve bilirkişi giderleri için gider avansı yatırılır. Dava kaybedilirse yargılama giderleri ile karşı tarafın avukatı için vekalet ücreti tüketiciden tahsil edilir; kazanılırsa bu kalemler karşı tarafa yükletilir.
HarçTüketicinin açtığı davada başvuru, peşin ve karar harcı alınmaz. Satıcının, bankanın ya da sağlayıcının açtığı davada harç muafiyeti yoktur; diğer davalardaki tutarlar için
dava harcı hesaplama aracına bakılabilir.
Gider avansıTebligat, bilirkişi ve keşif giderlerini karşılamak üzere dava açılırken yatırılır. Verilen süreye rağmen yatırılmaması davanın usulden reddine yol açabilir.
Bilirkişi ücretiÜcret önce avanstan karşılanır, yargılama sonunda haksız çıkan tarafa yükletilir.
Karşı vekalet ücretiDavanın reddi halinde, kendisini avukatla temsil ettiren davalı lehine tarifeye göre vekalet ücretine hükmedilir. Yaklaşık tutar
vekalet ücreti hesaplama aracıyla görülebilir.
Ayboğa Avukatlık Bürosu, dava açılmadan önce müvekkile iki rakamı birlikte gösterir: talebin değeri ve davanın reddi halinde karşılaşılacak olası gider. Harç muafiyeti, tüketicinin hiçbir mali risk üstlenmediği anlamına gelmez.
Tüketici Davalarında Zamanaşımı ve Süreler Nelerdir?
Doğrudan CevapAyıplı maldan doğan sorumluluk, malın tesliminden itibaren iki yıllık zamanaşımına tabidir. Konut ve tatil amaçlı taşınmazlarda süre beş yıldır. İkinci el satışlarda satıcının sorumluluğu bir yıldan, konutlarda üç yıldan az olamaz. Ayıp ağır kusur ya da hile ile gizlenmişse satıcı zamanaşımından yararlanamaz (m. 12). Ayıplı hizmette de süre iki yıldır.
İki yılAyıplı mal ve ayıplı hizmette, teslim ya da ifa tarihinden itibaren zamanaşımı süresi.
Beş yılKonut ve tatil amaçlı taşınmazlarda ayıptan sorumluluk süresi.
Altı ayTeslimden sonra bu süre içinde çıkan ayıbın baştan beri var olduğu karinesi.
On dört günMesafeli sözleşmelerde gerekçe göstermeden cayma hakkı süresi.
İki haftaHakem heyeti kararına itiraz, cevap dilekçesi, bilirkişi raporuna itiraz ve istinaf süreleri.
Zamanaşımı mahkemece kendiliğinden dikkate alınmaz; davalının süresinde ileri sürmesi gerekir. Ayrıntılar zamanaşımı def’i yazısındadır. Kredi sözleşmesi, sigorta ve haksız kesinti gibi diğer tüketici alacaklarında süreler ilgili kanun hükümlerine göre ayrıca belirlenir.
Uygulamadan Not – Av. Çağrı Ayboğa
Tüketici dosyalarında en sık karşılaştığım sorun, talebin değerinin yanlış hesaplanması nedeniyle yanlış kapının çalınmasıdır. Parasal sınırın altındaki bir alacak için doğrudan dava açıldığında mahkeme dosyayı esasa girmeden reddediyor, bu sırada aylar geçiyor. İkinci sık hata arabuluculuk tutanağı olmadan dava açılması. Dosyayı açmadan önce değeri, başvuru yerini ve tutanağı tek tek kontrol etmek, sonradan yapılacak her düzeltmeden daha kısa sürüyor.
Tüketici Mahkemesi Kararına Karşı İstinafa Gidilir mi?
Doğrudan CevapTüketici mahkemesinin ilk derece mahkemesi olarak verdiği kararlara karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde bölge adliye mahkemesine istinaf başvurusu yapılabilir. 2026 yılı için kesinlik sınırı olan 50.000 TL’yi geçmeyen malvarlığı davalarındaki kararlar kesindir. Hakem heyeti kararına itiraz üzerine verilen kararlar ise tutarı ne olursa olsun kesindir.
İstinaf dilekçesi kararı veren tüketici mahkemesine sunulur. İstinaf başvurusu tek başına kararın icrasını durdurmaz. Sürecin işleyişi ve ortalama süreler istinaf nedir rehberinde açıklanmıştır.
Bölge adliye mahkemesi kararlarına karşı temyiz yolu ise yalnızca değeri kanundaki temyiz sınırını aşan davalarda açıktır; 2026 için bu sınır 682.000 TL olarak uygulanmaktadır. Parasal sınırlar her takvim yılı başında yeniden belirlendiğinden, başvuru öncesinde güncel tutarın kontrol edilmesi gerekir.
Tüketici Mahkemesi Görevsizlik Kararı Verirse Ne Olur?
Doğrudan CevapUyuşmazlık bir tüketici işleminden doğmuyorsa mahkeme görevsizlik kararı verir. Bu durumda taraflardan biri, kararın kesinleşmesinden itibaren iki hafta içinde dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesini istemelidir (HMK m. 20). Süre kaçırılırsa dava açılmamış sayılır. Parasal sınırın altında kalan ya da arabulucuya gidilmeden açılan davalarda ise dava usulden reddedilir.
Görevsizlik kararı çoğunlukla üç durumda verilir: alıcının malı ticari amaçla aldığı anlaşıldığında, iki tarafın da tüketici olduğu satışlarda ve uyuşmazlığın aslında kira, iş ya da ticari ilişkiden kaynaklandığı görüldüğünde. Ticari nitelikteki dosyalar için Ankara ticaret avukatı sayfasına bakılabilir.
Görevsizlik kararı esasa ilişkin bir ret değildir; hak kaybına yol açan, süresinde gönderme talebinde bulunulmamasıdır. Zamanaşımı ilk davanın açılmasıyla kesildiğinden, süresinde yapılan gönderme talebiyle dava görevli mahkemede kaldığı yerden devam eder.
Tüketici Davalarında Sık Yapılan Hatalar Nelerdir?
Doğrudan CevapEn sık hatalar; parasal sınırın altındaki alacak için doğrudan dava açmak, arabulucuya gitmeden mahkemeye başvurmak, hakem heyeti kararına itirazda iki haftalık süreyi kaçırmak, delilleri dilekçeye eklememek, seçimlik hakkı satıcıya yazılı bildirmemek ve harç muafiyetini masrafsız dava sanmaktır. Her biri davanın usulden reddine ya da gereksiz masrafa yol açabilir.
Yanlış başvuru yeri186.000 TL’nin altındaki talep için mahkemeye, üzerindeki talep için hakem heyetine başvurmak sonuç vermez.
Arabuluculuğu atlamakSon tutanak olmadan açılan dava, esasa girilmeden reddedilir.
Süreyi tebliğden değil öğrenmeden başlatmakİtiraz süresi tebliğ tarihinden işler; elektronik tebligatta bu tarih ayrıca hesaplanır.
Delilleri sonraya bırakmakBasit yargılama usulünde dilekçeye eklenmeyen delil çoğu zaman dikkate alınmaz.
Malı kullanmaya devam edip değerini düşürmekBedel iadesi istenen malın özenle korunması, iade anında yaşanacak tartışmaları azaltır.
Ticari alımı tüketici davası gibi açmakŞirket adına ya da ticari işte kullanılmak üzere alınan mal için tüketici mahkemesi görevli değildir.
Ankara’da Tüketici Mahkemeleri ve Avukat Desteği
Doğrudan CevapAnkara’da tüketici davaları, Sıhhiye’deki Ankara Adliyesinde bulunan tüketici mahkemelerinde ve Sincan’daki Ankara Batı Adliyesinde görülür. Ayrı tüketici mahkemesi bulunmayan ilçe adliyelerinde davaya asliye hukuk mahkemesi tüketici mahkemesi sıfatıyla bakar. Parasal sınırın altındaki başvurular kaymakamlıklardaki ilçe tüketici hakem heyetlerine ya da Ankara il tüketici hakem heyetine yapılır.
Çankaya, Keçiören, Yenimahalle, Mamak, Altındağ ve Etimesgut gibi ilçelerde oturan tüketiciler, hakem heyeti başvurusunu kendi ilçe kaymakamlığındaki heyete ya da e-Devlet üzerinden yapabilir. Sincan ve Etimesgut yargı çevresindeki davalar için Ankara Batı Adliyesi iletişim bilgileri sayfası kullanılabilir.
Tüketici davalarında avukatla temsil zorunlu değildir. Bununla birlikte araç, konut ve banka uyuşmazlıklarında değer yüksek, bilirkişi süreci ise teknik olduğundan dosyanın bir avukatla yürütülmesi yararlı olur. Ayboğa Avukatlık Bürosu, Çankaya’daki ofisinden Ankara ve Ankara Batı adliyelerindeki tüketici davalarını ve hakem heyeti itirazlarını takip etmektedir; büroya Ankara avukat sayfasından ulaşılabilir.
Tüketici Mahkemesi Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Tüketici mahkemesi hangi davalara bakar?
Tüketici mahkemesi; ayıplı mal ve hizmet, konut satışı, tüketici kredisi, kredi kartı, abonelik, mesafeli satış, paket tur ve sigorta gibi tüketici işlemlerinden doğan davalara bakar. Şart, taraflardan birinin ticari veya mesleki olmayan amaçla hareket eden bir tüketici olmasıdır.
2026 yılında tüketici mahkemesine başvuru sınırı ne kadar?
2026 yılında değeri 186.000 TL ve üzerinde olan uyuşmazlıklar için tüketici mahkemesinde dava açılır. Bu tutarın altındaki uyuşmazlıklarda tüketici hakem heyetine başvurmak zorunludur. Ayboğa Avukatlık Bürosu, başvurudan önce talebin değerini sözleşme ve faturadan hesaplayarak doğru yolu belirler.
Tüketici mahkemesinde dava açmak ücretli mi?
Tüketicinin açtığı davada harç alınmaz. Ancak tebligat ve bilirkişi giderleri için gider avansı yatırılır. Dava kaybedilirse karşı tarafın vekalet ücreti ve yargılama giderleri tüketiciden tahsil edilir.
Tüketici mahkemesine gitmeden önce arabulucuya başvurmak zorunlu mu?
Evet, parasal sınırın üzerindeki tüketici uyuşmazlıklarında arabuluculuk dava şartıdır. Hakem heyeti kararına itirazlar ve taşınmazın aynına ilişkin tüketici davaları gibi istisnalarda arabuluculuk aranmaz.
Hakem heyeti kararına itiraz süresi kaç gün?
İtiraz süresi, kararın tebliğinden itibaren iki haftadır. İtiraz tüketici mahkemesine yapılır ve mahkemenin vereceği karar kesindir. Av. Çağrı Ayboğa, elektronik tebligatlarda sürenin başlangıç gününün ayrıca hesaplanmasını önerir.
Tüketici davası hangi şehirde açılır?
Tüketici, davasını kendi yerleşim yerindeki tüketici mahkemesinde açabilir. Davalının yerleşim yeri ve sözleşmenin ifa yeri mahkemeleri de yetkilidir. Sözleşmedeki tek şehri yetkili kılan şart tüketiciyi bağlamaz.
Tüketici mahkemesi olmayan yerde dava nereye açılır?
Ayrı bir tüketici mahkemesi bulunmayan yerlerde dava asliye hukuk mahkemesinde açılır. Bu mahkeme davaya tüketici mahkemesi sıfatıyla bakar ve aynı usul kurallarını uygular.
Ayıplı malda dava açma süresi ne kadar?
Ayıplı malda zamanaşımı süresi, teslimden itibaren iki yıldır. Konut ve tatil amaçlı taşınmazlarda bu süre beş yıldır. Ayıp ağır kusur ya da hile ile gizlenmişse satıcı zamanaşımından yararlanamaz.
Tüketici mahkemesinde dava ne kadar sürer?
Süre; mahkemenin iş yüküne, bilirkişi incelemesine ve tebligatların durumuna göre değişir. Basit yargılama usulü süreci kısaltmayı amaçlar, ancak bilirkişi raporu gereken dosyalar daha uzun sürer. Ayboğa Avukatlık Bürosu, delillerin tamamını dava dilekçesiyle sunarak sürecin uzamasını önlemeye çalışır.
Tüketici mahkemesi kararı istinafa götürülebilir mi?
Mahkemenin ilk derece olarak verdiği ve kesinlik sınırını aşan kararlara karşı iki hafta içinde istinafa başvurulabilir. Hakem heyeti kararına itiraz üzerine verilen kararlar ise kesindir ve istinafa götürülemez.
İlgili Rehberler ve Hesaplama Araçları
Arabuluculuk Rehberi
Dava şartı arabuluculukta başvuru, toplantı ve tutanak aşamaları.
Arabuluculuk rehberi
Kaynakça
[4] Resmî Gazete – 23 Aralık 2025 tarihli ve 33116 sayılı Resmî Gazete, 6502 sayılı Kanunun 68 inci maddesindeki parasal sınırların artırılmasına ilişkin Tebliğ –
resmigazete.gov.tr/23.12.2025

Av. Çağrı Ayboğa Kimdir?
Av. Çağrı Ayboğa – Ayboğa Avukatlık Bürosu – Ankara Barosu Sicil No: 34507 – Çankaya / Ankara
Av. Çağrı Ayboğa, Ankara Barosu’na kayıtlı bir avukattır ve tüketici hukuku, borçlar hukuku ve sigorta hukuku alanlarında çalışmaktadır. Ayıplı mal, konut satışı, banka ve abonelik uyuşmazlıklarından doğan tüketici davalarında vekillik yürütmektedir.
Bu rehber 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu esas alınarak hazırlanmış, hukuki doğruluğu 11 Ekim 2026 tarihinde Av. Çağrı Ayboğa tarafından denetlenmiştir. Bilgilendirme amaçlıdır; her dosya kendi belgeleriyle değerlendirilmelidir.
LinkedIn – YouTube – Google Haritalar
Ayboğa Avukatlık Bürosu Ankara İletişim ve Harita
AdresEmek Mah. Bişkek Cd. 26/3, 06490 Çankaya / Ankara
Çalışma SaatleriPazartesi – Cumartesi: 09:00 – 18:00
Baro KaydıAnkara Barosu – Sicil No: 34507