
Borçtan Kurtulma Davası – Son Güncelleme: 3 Ekim 2026
Borçtan kurtulma davası nedir? Borçtan kurtulma davası, ilamsız icra takibinde itirazı icra mahkemesince geçici olarak kaldırılan borçlunun, borçlu olmadığını genel mahkemede ispat etmek için açtığı davadır. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.69 uyarınca dava, geçici kaldırma kararının tefhim veya tebliğinden itibaren 7 gün içinde açılmalı ve borçlu ilk duruşmaya kadar alacağın yüzde 15’i oranında teminat yatırmalıdır. Ayboğa Avukatlık Bürosu’nun değerlendirmesine göre borçtan kurtulma davası, imza inkarı reddedilen borçlunun hacze karşı elindeki son yoldur ve teminat yatırılmadığı için kaybedilen dosyalar az değildir.
İİK Madde 69 – Borçtan Kurtulma Davası (Kanun Metni, 2. Fıkranın İlk Cümlesi)İtirazın muvakkaten kaldırılması kararının tefhim veya tebliğinden itibaren yedi gün içinde borçlu, takibin yapıldığı mahal veya alacaklının yerleşim yeri mahkemesinde borçtan kurtulma davası açabilir.
Madde hakkında kısa not: “Muvakkaten” geçici olarak demektir. Kanun aynı fıkrada davanın dinlenebilmesini teminat şartına bağlar: borçlu ilk duruşma gününe kadar alacağın yüzde 15’ini mahkeme veznesine nakden yatırmak veya mahkemenin kabul edeceği aynı değerde teminat göstermek zorundadır.
Bir esnaf, hiç imzalamadığını düşündüğü bir sözleşme nedeniyle ödeme emri alıyor ve imzaya itiraz ediyor. Alacaklı icra mahkemesine gidiyor; bilirkişi imzanın esnafa ait olduğunu bildiriyor ve itiraz geçici olarak kaldırılıyor. Alacaklı artık geçici haciz isteyebilir. Esnafın önünde yalnızca 7 gün vardır. Bu rehber o 7 günde ne yapılması gerektiğini anlatır; icra dosyanız için Ankara icra avukatı sayfamıza da bakabilirsiniz.
İtirazınız geçici mi kaldırıldı?
Borçtan Kurtulma Davası Nedir?
İcra mahkemesi sınırlı inceleme yapar; yalnızca belgeye ve imzaya bakar. Borcun gerçekten doğup doğmadığı, ödenip ödenmediği veya senedin hangi amaçla verildiği gibi konular bu incelemede tartışılmaz. Borçtan kurtulma davası, bu tartışmanın tüm delillerle yapılabildiği yerdir.
İtirazın Geçici Kaldırılması Nedir, Dava Hangi Aşamada Gündeme Gelir?
Takip türleri ve itiraz süreleri hakkında genel bilgi için ilamlı ve ilamsız icra takibi yazımıza bakabilirsiniz.
Borçtan Kurtulma Davasının Şartları Nelerdir?
Av. Çağrı Ayboğa’ya göre İİK m.69’daki yüzde 15 teminat dava açılırken değil, ilk duruşma gününe kadar yatırılabilir; bu süre borçluya teminatı hazırlamak için zaman kazandırır, ancak ilk duruşmada teminat dosyada değilse mahkemenin ek süre verme zorunluluğu yoktur.
Borçtan Kurtulma Davası Hangi Mahkemede Açılır?
Davada davacı borçlu, davalı alacaklıdır. Dava nispi harca tabidir ve harç, takip konusu alacak üzerinden hesaplanır. Uyuşmazlık ticari nitelikteyse görevli mahkeme ve dava öncesi arabuluculuk bakımından ticari davalar rehberimizdeki açıklamalar da dikkate alınmalıdır.
Borçtan Kurtulma Davasında İspat Yükü Kimdedir?
Ayboğa Avukatlık Bürosu’nun genel mahkeme dosyalarındaki gözlemine göre borçtan kurtulma davasında borçlunun en güçlü delili, borcun ödendiğini gösteren banka kaydı veya alacaklının imzasını taşıyan makbuzdur; HMK m.201 uyarınca senede karşı tanıkla ispat kural olarak kabul edilmez.
Borçtan Kurtulma Davası ile Menfi Tespit ve İstirdat Davası Arasındaki Fark Nedir?
| Ölçüt | Borçtan Kurtulma (İİK 69) | Menfi Tespit (İİK 72) | İstirdat (İİK 72/7) |
|---|---|---|---|
| Ne zaman açılır? | İtirazın geçici kaldırılmasından sonra | Takipten önce veya takip sırasında, ödeme yapılmadan | Borç ödendikten sonra |
| Süre | 7 gün | Süre yok | Ödemeden itibaren 1 yıl |
| Teminat | Alacağın yüzde 15’i, dava şartı | Takibi durdurmak için tedbir istenirse yüzde 15’ten az olmamak üzere | Yok |
| Takibe etkisi | Geçici haciz kesin hacze dönüşmez, satış yapılamaz | Tedbir kararı yoksa takip devam eder | Takip sona ermiştir |
| Tazminat | Haksız çıkan taraf en az yüzde 20 | Koşulları varsa en az yüzde 20 | Kural olarak yok |
Ayrıntı için menfi tespit davası ve istirdat davası rehberlerimize bakabilirsiniz.
Borçtan Kurtulma Davasının Sonuçları Nelerdir?
Ayboğa Avukatlık Bürosu icra ekibinin uygulamada en sık gördüğü durum, borçlunun geçici kaldırma kararına karşı yalnızca istinafa başvurup borçtan kurtulma davasını açmamasıdır; istinaf başvurusu 7 günlük dava süresini durdurmaz ve süre geçince geçici kaldırma kesinleşir.
Borçtan Kurtulma Davası Ne Kadar Sürer, Masrafı Nasıl Hesaplanır?
Borçtan Kurtulma Davasında En Sık Yapılan Hatalar Nelerdir?
Ayboğa Borçtan Kurtulma Süre Çizelgesi
Uygulamadan Not – Av. Çağrı Ayboğa
Borçlu imzanın kendisine ait olmadığından emin değilse, ödeme emrine itiraz aşamasında imza inkarı yerine borca itiraz etmeyi düşünmelidir. İmza inkarının haksız çıkması yüzde 10 para cezasına ve geçici hacze yol açar; borca itirazda ise alacaklı adi senetle itirazın kaldırılmasını değil, çoğu zaman itirazın iptali davasını açmak zorunda kalır.
Borçtan Kurtulma Davasında 2026 Yılında Güncel Durum Nedir?
Borçtan kurtulma davası menfi tespit niteliğinde olduğundan, ticari uyuşmazlıklarda arabuluculuk şartının bu davada da aranıp aranmayacağı dosya özelinde değerlendirilmelidir. Arabulucuya başvurulduğunda son tutanağa kadar hak düşürücü süre işlemez; ancak süre riskine girmemek için başvurunun 7 gün içinde yapılması gerekir.
Ankara’da Borçtan Kurtulma Davası Süreci Nasıl İşler?
Ankara’da görülen dosyalarda Ayboğa Avukatlık Bürosu’nun gözlemi, genel mahkemelerin imza incelemesini çoğunlukla Adli Tıp Kurumu veya jandarma ve polis kriminal laboratuvarlarına yaptırdığı ve borçlunun olay tarihine yakın döneme ait resmi kurum imzalarının dosyaya getirtilmesinin sonucu doğrudan etkilediği yönündedir. Dosyanızın durumunu icra dosyası sorgulama rehberimizle izleyebilirsiniz.
Borçtan Kurtulma Davası Dilekçe Örneği
Kesikli alt çizgili alanları kendi bilgilerinizle doldurun. “Dilekçeyi Yazdır” düğmesine bastığınızda yalnızca dilekçe metni yazdırılır veya PDF olarak kaydedilir.
ANKARA NÖBETÇİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNE
DAVACI (BORÇLU)Adı Soyadı (T.C. Kimlik No: ………..)
Adres ve telefon
DAVALI (ALACAKLI)Adı Soyadı veya unvanı, adresi
İCRA DOSYASIAnkara … İcra Dairesi, 20../….. E.
DAVA DEĞERİ….. TL
KONUİİK m.69 uyarınca borçtan kurtulma davasıdır.
AÇIKLAMALAR
1. Davalı, yukarıda numarası yazılı dosyada .. / .. / 20.. tarihli belgenin türü belgesine dayanarak hakkımda ilamsız takip başlatmış, süresinde imzaya itiraz ettim.
2. Ankara … İcra Hukuk Mahkemesi .. / .. / 20.. tarihli ve 20../… E., 20../… K. sayılı kararıyla itirazımın geçici olarak kaldırılmasına karar vermiştir. Karar .. / .. / 20.. tarihinde tarafıma tefhim / tebliğ edilmiştir; dava süresindedir.
3. Davalıya borçlu değilim. Borçlu olunmamasının nedeni: imzanın ait olmaması, borcun ödenmiş olması, belgenin teminat amacıyla verilmesi, zamanaşımı vb. somut açıklama.
4. İİK m.69/2 uyarınca dava konusu alacağın yüzde 15’i oranındaki teminatı ilk duruşma gününe kadar mahkeme veznesine yatıracağım.
HUKUKİ NEDENLER2004 sayılı İİK m.68/a, 69; 6098 sayılı TBK; 6100 sayılı HMK ve ilgili mevzuat.
DELİLLERİcra dosyası, icra hukuk mahkemesi dosyası, takibe dayanak belge aslı, ödeme belgeleri, yazışmalar, imza incelemesi için resmi kurumlardaki imza örnekleri, bilirkişi incelemesi, tanık, yemin ve her türlü yasal delil.
SONUÇ VE İSTEMAçıkladığım nedenlerle; davanın kabulü ile yukarıda numarası yazılı takip nedeniyle davalıya borçlu olmadığımın tespitine, takibin iptaline, davalının alacağın yüzde 20’sinden aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini saygıyla talep ederim.
.. / .. / 20..
Davacı
Adı Soyadı – İmza
EKLER1. Geçici kaldırma kararı örneği 2. Ödeme emri 3. Deliller
Borçtan Kurtulma Davası Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Borçtan kurtulma davası kaç gün içinde açılır?
Borçtan kurtulma davasında teminat ne kadardır?
Borçtan kurtulma davası hangi mahkemede açılır?
Borçtan kurtulma davası açılınca haciz durur mu?
Borçtan kurtulma davası kaybedilirse ne olur?
Menfi tespit davası ile borçtan kurtulma davası aynı şey mi?
İtirazın kesin kaldırılmasından sonra borçtan kurtulma davası açılır mı?
Borçtan kurtulma davasında imzaya yeniden itiraz edilebilir mi?
Teminat dava kazanılırsa geri alınır mı?
Geçici kaldırma kararına karşı istinafa gitmek yeterli mi?
İlgili İcra Hukuku Rehberleri
İtirazın İptali
Borca itiraz üzerine alacaklının genel mahkemede açtığı dava.
Hacizli Mal Başkasına Aitse
Üçüncü kişinin haczedilen mal üzerindeki hakkını ileri sürmesi.
Senetle İspat
Yazılı belgeye karşı hangi delillerin ileri sürülebileceği.
Kaynakça

Av. Çağrı Ayboğa Kimdir?
Av. Çağrı Ayboğa – Ayboğa Avukatlık Bürosu – Ankara Barosu Sicil No: 34507 – Çankaya / Ankara
Av. Çağrı Ayboğa, Ankara Barosu’na kayıtlı bir avukattır ve icra ve iflas hukuku, borçlar hukuku ile ceza hukuku alanlarında çalışmaktadır. İtirazın kaldırılması, borçtan kurtulma, menfi tespit ve istirdat dosyalarında icra hukuk mahkemeleri, genel mahkemeler ile istinaf ve temyiz aşamalarında vekillik yürütmektedir.
Bu rehber 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu esas alınarak hazırlanmış, hukuki doğruluğu 3 Ekim 2026 tarihinde Av. Çağrı Ayboğa tarafından denetlenmiştir. Bilgilendirme amaçlıdır; her dosya kendi belgeleriyle değerlendirilmelidir.
İtirazınız geçici olarak kaldırıldıysa 7 günlük süre dolmadan dosyanızın değerlendirilmesi için Çankaya / Ankara’daki büromuzla iletişime geçebilirsiniz.
Danışmanlık ücretlidir. Görüşme ücretleri 2025-2026 TBB Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca uygulanır.

