İçeriğe geç

Şikayete Tabi Suçlar: Güncel Liste, 6 Aylık Süre, Vazgeçme ve Uzlaştırma

Şikayete Tabi Suçlar: Güncel Liste, 6 Aylık Süre, Vazgeçme ve Uzlaştırma 2026

Şikayete Tabi Suçlar – Son Güncelleme: 7 Ekim 2026

Şikayete tabi suçlar nelerdir? Şikayete tabi suçlar, soruşturulması ve kovuşturulması mağdurun veya suçtan zarar görenin şikayetine bağlı olan suçlardır. Kasten yaralamanın basit hali, taksirle yaralama, tehdidin basit hali, hakaret, konut dokunulmazlığının ihlali, özel hayatın gizliliğini ihlal, mala zarar verme ve güveni kötüye kullanma başlıcalarıdır. 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m.73’e göre şikayet, fiilin ve failin öğrenildiği tarihten itibaren 6 ay içinde yapılmalıdır; şikayetten vazgeçilirse dava düşer. Ayboğa Avukatlık Bürosu’nun değerlendirmesine göre bu suçlarda en sık hak kaybı, 6 aylık sürenin kaçırılmasından doğar.

 

Hukuki DenetimAv. Çağrı Ayboğa – Ankara Barosu Sicil No: 34507 – Denetlenme Tarihi: 7 Ekim 2026

TCK Madde 73 – Soruşturma ve Kovuşturması Şikayete Bağlı Suçlar (Hükmün Özeti)Soruşturulması ve kovuşturulması şikâyete bağlı olan suç hakkında yetkili kimse altı ay içinde şikâyette bulunmadığı takdirde soruşturma ve kovuşturma yapılamaz. Zamanaşımı süresini geçmemek koşuluyla bu süre, şikâyet hakkı olan kişinin fiili ve failin kim olduğunu bildiği veya öğrendiği günden başlar. Kanunda aksi yazılı olmadıkça, vazgeçme onu kabul etmeyen sanığı etkilemez.

Madde hakkında kısa not: Ceza hukukunda kural, suçların savcılıkça kendiliğinden soruşturulmasıdır. Kanun, daha çok bireyin kişisel alanını ilgilendiren bazı suçlarda soruşturma başlatma kararını mağdura bırakmıştır.

Komşusunun hakaretine uğrayan bir kişi “şimdi uğraşmak istemiyorum, sonra şikayet ederim” diyor ve yedi ay bekliyor. Bir başkası, arabasını çizen kişiden şikayetçi oluyor, sonra zararını alınca şikayetini geri çekiyor ve davanın düştüğünü görüyor. Trafik kazasında yaralanan üçüncü kişi ise şikayetçi olmadığı halde hakkında dava açıldığını öğreniyor. Bu rehber hangi suçların şikayete bağlı olduğunu, süreleri ve vazgeçmenin sonuçlarını anlatır; dosyanız için [[|Ankara ceza avukatı]] sayfamıza da bakabilirsiniz.

Şikayete Tabi Suç Nedir?

Doğrudan CevapŞikayete tabi suç, savcılığın soruşturma yapabilmesi ve mahkemenin yargılama yapabilmesi için mağdurun veya suçtan zarar görenin yetkili makamlara başvurarak failin cezalandırılmasını istemesinin şart olduğu suçtur. Dayanağı 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m.73’tür. Şikayet yoksa soruşturma başlatılamaz; başlatılmışsa kovuşturmaya yer olmadığına, dava açılmışsa düşmeye karar verilir.

Bir suçun şikayete bağlı olup olmadığı, o suçu düzenleyen maddede açıkça yazılıdır. Maddede “şikayet üzerine” ibaresi yoksa suç resen soruşturulur; mağdur şikayetçi olmasa veya şikayetinden vazgeçse bile soruşturma ve dava devam eder.

Şikayete Tabi Suçlar Nelerdir?

Doğrudan CevapTürk Ceza Kanununda şikayete bağlı suçların başlıcaları şunlardır: kasten yaralamanın basit tıbbi müdahaleyle giderilebilen hali, taksirle yaralama, cinsel saldırının ve cinsel tacizin temel halleri, tehdidin basit hali, konut dokunulmazlığının ihlali, kişilerin huzur ve sükununu bozma, hakaret, haberleşmenin ve özel hayatın gizliliğini ihlal, mala zarar verme ve güveni kötüye kullanma.
Türk Ceza Kanununda Başlıca Şikayete Tabi Suçlar (2026)
Suç Madde Not
Kasten yaralama (basit tıbbi müdahaleyle giderilebilen) TCK m.86/2 Nitelikli halleri resen soruşturulur
Taksirle yaralama TCK m.89 Bilinçli taksirle işlenen ağır halleri hariç
Cinsel saldırının temel hali (sarkıntılık dahil) TCK m.102/1 Nitelikli hali resen
Reşit olmayanla cinsel ilişki TCK m.104/1 Kanundaki istisnalar hariç
Cinsel taciz TCK m.105/1 Nitelikli halleri resen
Tehdidin basit hali TCK m.106/1 ikinci cümle Malvarlığına zarar veya sair kötülük tehdidi
Konut dokunulmazlığının ihlali TCK m.116 Nitelikli halleri resen
İş ve çalışma hürriyetinin ihlali TCK m.117/1
Kişilerin huzur ve sükununu bozma TCK m.123
Israrlı takibin temel hali TCK m.123/A Nitelikli halleri resen
Hakaret TCK m.125 Kamu görevlisine görevinden dolayı hakaret resen
Haberleşmenin gizliliğini ihlal TCK m.132
Kişiler arasındaki konuşmaların dinlenmesi ve kayda alınması TCK m.133
Özel hayatın gizliliğini ihlal TCK m.134
Mala zarar verme TCK m.151 Nitelikli halleri resen
Hakkı olmayan yere tecavüzün temel hali TCK m.154/1
Güveni kötüye kullanma TCK m.155/1 Hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma resen
Bedelsiz senedi kullanma TCK m.156
Kaybolmuş veya hata sonucu ele geçmiş eşya üzerinde tasarruf TCK m.160
Açığa imzanın kötüye kullanılması TCK m.209/1
Aile hukukundan kaynaklanan yükümlülüğün ihlali TCK m.233/1
Çocuğun kaçırılması ve alıkonulması TCK m.234
Ticari sır, bankacılık sırrı veya müşteri sırrının açıklanması TCK m.239

Liste başlıca suçları içerir; özel kanunlarda da şikayete bağlı suçlar vardır. Suçların ayrıntıları için kasten yaralama, hakaret, tehdit, mala zarar verme ve güveni kötüye kullanma yazılarımıza bakabilirsiniz.

Av. Çağrı Ayboğa’ya göre bir suçun şikayete bağlı olup olmadığı yalnızca suçun adına bakılarak belirlenemez; aynı suçun temel hali şikayete bağlıyken silahla, birden fazla kişiyle veya kamu görevlisine karşı işlenen nitelikli hali resen soruşturulduğundan, isnat edilen fıkra ayrıca incelenmelidir.

Şikayet Süresi Ne Kadardır, Ne Zaman Başlar?

Doğrudan CevapŞikayet süresi 6 aydır ve şikayet hakkı olan kişinin fiili ve failin kim olduğunu bildiği veya öğrendiği günden itibaren işlemeye başlar. Süre hak düşürücüdür; geçtikten sonra yapılan şikayet üzerine soruşturma yapılamaz. Şikayet süresi, hiçbir halde suçun dava zamanaşımı süresini aşamaz.
Failin bilinmemesiFiil öğrenilmiş ancak fail bilinmiyorsa süre işlemeye başlamaz; failin kimliği öğrenildiğinde başlar.
Birden fazla mağdurHer mağdurun süresi kendi öğrenme tarihinden başlar; birinin süreyi geçirmesi diğerlerinin hakkını etkilemez.
Kesintisiz suçlarSüre, kesintinin gerçekleştiği tarihten itibaren hesaplanır.
Küçükler ve kısıtlılarŞikayet hakkını kanuni temsilcileri kullanır; ayırt etme gücüne sahip küçük kendisi de şikayetçi olabilir.
Mağdurun ölümüŞikayet hakkı kural olarak mirasçılara geçmez; hakaret gibi kanunda öngörülen hallerde yakınlar şikayetçi olabilir.

Şikayet Nasıl Yapılır?

Doğrudan CevapŞikayet, Cumhuriyet başsavcılığına veya kolluk makamlarına yazılı ya da tutanağa geçirilmek üzere sözlü olarak yapılır (CMK m.158). Valilik, kaymakamlık veya mahkemeye yapılan şikayet ilgili Cumhuriyet başsavcılığına gönderilir. Yurt dışında işlenen suçlarda elçilik ve konsolosluklara da başvurulabilir. Şikayet için harç ödenmez.
1
Olayın anlatılmasıTarih, yer, olayın akışı ve failin kimliği veya eşkali açıkça belirtilir.
2
Delillerin sunulmasıSağlık raporu, kamera kaydı, mesaj ve fotoğraflar, tanık bilgileri.
3
TalepFailin cezalandırılmasının istendiği açıkça yazılır; yalnızca olayı bildirmek şikayet sayılmayabilir.
4
TakipSoruşturma numarası alınır; dosya e-Devlet üzerinden izlenir.

Dilekçe örneği için savcılığa şikayet dilekçesi yazımıza bakabilirsiniz.

Şikayetten Vazgeçilirse Ne Olur?

Doğrudan CevapŞikayete bağlı suçlarda mağdur, hüküm kesinleşinceye kadar şikayetinden vazgeçebilir; vazgeçme davayı düşürür. Hükmün kesinleşmesinden sonraki vazgeçme cezanın infazını etkilemez. Vazgeçme, kanunda aksi yazılı olmadıkça, onu kabul etmeyen sanığı etkilemez; yani sanık vazgeçmeyi kabul etmeyerek yargılanmayı ve aklanmayı isteyebilir (TCK m.73).
Geri alınamazŞikayetten vazgeçen kişi aynı fiil nedeniyle yeniden şikayetçi olamaz.
İştirakSuça katılan sanıklardan biri hakkındaki vazgeçme diğerlerini de kapsar.
TazminatCeza davasındaki vazgeçme, açıkça belirtilmedikçe kişisel haklardan vazgeçmeyi içermez; mağdur hukuk mahkemesinde tazminat isteyebilir.
Resen soruşturulan suçlarBu suçlarda şikayetten vazgeçme davayı düşürmez; yalnızca mağdurun katılan sıfatı sona erer.
Baskıyla vazgeçmeMağdurun tehdit veya baskıyla vazgeçirilmesi ayrı bir suç oluşturabilir.

Ayboğa Avukatlık Bürosu ceza ekibinin dosyalarda en sık gördüğü yanılgı, şikayetten vazgeçildiğinde her davanın düşeceğinin sanılmasıdır; yaralama silahla işlenmişse, tehdit ölümle tehdit niteliğindeyse veya hakaret kamu görevlisine yönelikse, mağdur vazgeçse bile yargılama devam eder.

Şikayete Tabi Suçlarda Uzlaştırma Zorunlu mu?

Doğrudan CevapŞikayete bağlı suçlar, kanundaki istisnalar dışında uzlaştırma kapsamındadır. Savcılık, yeterli şüphe bulunan dosyayı dava açmadan önce uzlaştırma bürosuna gönderir; uzlaştırmacı taraflara teklifte bulunur. Uzlaşma sağlanır ve edim yerine getirilirse kovuşturmaya yer olmadığına karar verilir. Cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar şikayete bağlı olsa bile uzlaştırma kapsamı dışındadır.
Uzlaşmanın sonucuDava açılmaz; mağdur aynı olay nedeniyle tazminat davası açamaz.
UzlaşmamaSoruşturma genel hükümlere göre devam eder; teklifi reddetmek şikayetten vazgeçme sayılmaz.

Şikayete Tabi Olmayan (Resen Soruşturulan) Suçlar Hangileridir?

Doğrudan CevapKanunda şikayete bağlı olduğu belirtilmeyen tüm suçlar resen soruşturulur. Kasten öldürme, nitelikli yaralama, hırsızlık, yağma, dolandırıcılık, uyuşturucu suçları, cinsel istismar, resmi belgede sahtecilik, zimmet, rüşvet ve trafik güvenliğini tehlikeye sokma bunların başında gelir. Bu suçlarda ihbar yeterlidir; mağdurun şikayetçi olmaması veya vazgeçmesi soruşturmayı durdurmaz.
Şikayete bağlı suçSoruşturma şikayetle başlar; 6 aylık süre vardır; vazgeçme davayı düşürür; çoğunlukla uzlaştırma kapsamındadır.
Resen soruşturulan suçSavcılık kendiliğinden soruşturur; şikayet süresi yoktur, yalnızca dava zamanaşımı uygulanır; vazgeçme davayı düşürmez.

Dava sürecinin tamamı için kamu davası nedir, zamanaşımı için ceza dava zamanaşımı yazılarımıza bakabilirsiniz.

Yakın Akrabalar Arasındaki Suçlarda Şikayet Kuralı Nedir?

Doğrudan CevapMalvarlığına karşı bazı suçlar, yağma ve nitelikli yağma hariç, haklarında ayrılık kararı verilmemiş eşlerden birinin, üstsoy veya altsoyun ya da aynı konutta yaşayan kardeşlerin zararına işlendiğinde faile ceza verilmez. Aynı suçlar ayrı yaşayan eş, aynı konutta yaşamayan kardeş veya aynı konutta yaşayan amca, dayı, hala, teyze, yeğen gibi yakınların zararına işlenirse şikayet üzerine ceza yarı oranında indirilir (TCK m.167).

Bu kural hırsızlık ve dolandırıcılık gibi normalde resen soruşturulan suçları da akrabalar arasında şikayete bağlı hale getirir. Hükmün uygulanması için akrabalık bağının nüfus kayıtlarıyla belirlenmesi gerekir.

Şikayete Tabi Suçlarda En Sık Yapılan Hatalar Nelerdir?

Doğrudan CevapŞikayete tabi suçlarda en sık yapılan beş hata şunlardır: 6 aylık şikayet süresini kaçırmak, şikayet dilekçesinde failin cezalandırılması talebini açıkça yazmamak, şikayetten vazgeçmenin geri alınamayacağını bilmemek, uzlaşma görüşmesinde tazminat haklarından vazgeçtiğini fark etmemek ve suçun nitelikli halinin resen soruşturulduğunu gözden kaçırmak.

Ayboğa Avukatlık Bürosu Şikayet Kontrol Listesi

Fiilin ve failin öğrenildiği tarih belirlendi; 6 aylık sürenin son günü hesaplandı.
Suçun şikayete bağlı mı resen mi soruşturulduğu kontrol edildi.
Deliller toplandı: rapor, kayıt, mesaj, tanık.
Dilekçede failin cezalandırılması açıkça talep edildi.
Soruşturma numarası alındı.
Uzlaştırma teklifinin sonuçları değerlendirildi.
Vazgeçmenin geri alınamayacağı ve tazminata etkisi öğrenildi.

Uygulamadan Not – Av. Çağrı Ayboğa

Zararını karşılayan faille anlaşan mağdur, çoğu zaman karakolda veya duruşmada tek cümleyle “şikayetçi değilim” der. Bu beyan geri alınamaz. Ödeme taksitli yapılacaksa veya henüz tamamlanmamışsa, vazgeçme beyanı yerine uzlaşma raporunda edimin açıkça yazılması tercih edilmelidir; edim yerine getirilmezse rapor ilam niteliğinde belge olarak icraya konulabilir.

Şikayete Tabi Suçlarda 2026 Yılında Güncel Durum Nedir?

Doğrudan CevapŞikayet süresini ve vazgeçmeyi düzenleyen TCK m.73 hükmü 2026 itibarıyla yürürlüktedir. Son yıllarda yapılan değişikliklerle ısrarlı takip suçu kanuna eklenmiş ve temel hali şikayete bağlanmış, uzlaştırma kapsamındaki suçların listesi ve uzlaştırma usulü güncellenmiştir. Hangi suçun şikayete bağlı olduğu, olay tarihindeki ve güncel madde metni üzerinden kontrol edilmelidir.

Ankara’da Şikayet Süreci Nasıl İşler?

Doğrudan CevapAnkara’da şikayet, suçun işlendiği yere göre Ankara veya Ankara Batı Cumhuriyet Başsavcılığının müracaat bürosuna, polis merkezlerine veya jandarma karakollarına yapılır. Şikayet üzerine açılan dosya soruşturma numarası alır ve konusuna göre ilgili soruşturma bürosuna tevzi edilir. Uzlaştırma kapsamındaki suçlarda dosya, adliyedeki uzlaştırma bürosuna gönderilir.

Ankara’da görülen dosyalarda Ayboğa Avukatlık Bürosu’nun gözlemi, şikayete bağlı suçların büyük bölümünün uzlaştırma aşamasında sonuçlandığı ve uzlaşma raporuna yazılan edimin açık ve icra edilebilir biçimde kaleme alınmasının sonraki uyuşmazlıkları önlediği yönündedir.

Şikayete Tabi Suçlar Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

Şikayete tabi suçlar nelerdir?
Basit kasten yaralama, taksirle yaralama, basit tehdit, hakaret, konut dokunulmazlığını ihlal, özel hayatın gizliliğini ihlal, mala zarar verme ve güveni kötüye kullanma başlıcalarıdır. Suçun şikayete bağlı olduğu ilgili maddede açıkça yazılıdır.
Şikayet süresi kaç aydır?
Fiilin ve failin öğrenildiği tarihten itibaren 6 aydır. Süre geçtikten sonra yapılan şikayet üzerine soruşturma yapılamaz.
Şikayetten vazgeçilirse dava düşer mi?
Şikayete bağlı suçlarda evet, hüküm kesinleşinceye kadar yapılan vazgeçme davayı düşürür. Ayboğa Avukatlık Bürosu, resen soruşturulan suçlarda vazgeçmenin davayı düşürmediğini hatırlatmaktadır.
Şikayetten vazgeçtikten sonra tekrar şikayetçi olunabilir mi?
Hayır, vazgeçme geri alınamaz ve aynı fiil için yeniden şikayetçi olunamaz. Bu nedenle vazgeçme beyanı zararın karşılandığından emin olunduktan sonra verilmelidir.
Hakaret şikayete tabi midir?
Evet, hakaret suçu şikayete bağlıdır. Kamu görevlisine görevinden dolayı işlenen hakaret ise resen soruşturulur.
Tehdit suçu şikayete bağlı mıdır?
Malvarlığına zarar verme veya sair kötülük tehdidi şikayete bağlıdır. Hayata, vücut veya cinsel dokunulmazlığa yönelik tehdit resen soruşturulur.
Şikayet nereye yapılır?
Cumhuriyet başsavcılığına, polis merkezine veya jandarma karakoluna yazılı ya da sözlü olarak yapılır. Şikayet için harç ödenmez.
Sanık şikayetten vazgeçmeyi kabul etmek zorunda mı?
Hayır, sanık vazgeçmeyi kabul etmeyerek yargılanmayı isteyebilir. Av. Çağrı Ayboğa’ya göre beraat edeceğini düşünen sanık bu yolu aklanmak için tercih edebilir.
Şikayete tabi suçlarda uzlaşma olur mu?
Evet, cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar gibi istisnalar dışında şikayete bağlı suçlar uzlaştırma kapsamındadır. Uzlaşma sağlanırsa dava açılmaz.
Fail bilinmiyorsa şikayet süresi işler mi?
Hayır, süre hem fiilin hem failin öğrenildiği tarihten başlar. Fail belirlenene kadar 6 aylık süre işlemez; ancak dava zamanaşımı aşılamaz.

İlgili Ceza Hukuku Rehberleri

Yüz Kızartıcı Suçlar

Mahkumiyetin memuriyete etkisi.

Yüz kızartıcı suçlar

Seri Muhakeme

Belirli suçlarda indirimli usul.

Seri muhakeme usulü

Haksız Tahrik

Cezayı indiren nedenlerden biri.

Haksız tahrik

Taksirle Yaralama

Şikayete bağlı suçlardan biri.

Taksirle yaralama suçu

Kaynakça

[1] Mevzuat Bilgi Sistemi (T.C. Cumhurbaşkanlığı) – 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu, madde 73, 86, 89, 106, 116, 125, 134, 151, 155, 167 – mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.5237.pdf
[2] Mevzuat Bilgi Sistemi (T.C. Cumhurbaşkanlığı) – 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu, madde 158, 253 (uzlaştırma) – mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.5271.pdf
[3] Mevzuat Bilgi Sistemi (T.C. Cumhurbaşkanlığı) – 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun, hükmün infazına ilişkin hükümler – mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin/1.5.5275.pdf

Av. Çağrı Ayboğa, Ayboğa Avukatlık Bürosu, Ankara

Av. Çağrı Ayboğa Kimdir?

Av. Çağrı Ayboğa – Ayboğa Avukatlık Bürosu – Ankara Barosu Sicil No: 34507 – Çankaya / Ankara

Av. Çağrı Ayboğa, Ankara Barosu’na kayıtlı bir avukattır ve ceza hukuku, ceza muhakemesi hukuku ve infaz hukuku alanlarında çalışmaktadır. Şikayet, uzlaştırma ve katılan vekilliği ile müdafilik gerektiren dosyalarda savcılıklar, asliye ceza mahkemeleri ile istinaf ve temyiz aşamalarında vekillik yürütmektedir.

Bu rehber 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu esas alınarak hazırlanmış, hukuki doğruluğu 7 Ekim 2026 tarihinde Av. Çağrı Ayboğa tarafından denetlenmiştir. Bilgilendirme amaçlıdır; her dosya kendi belgeleriyle değerlendirilmelidir.

LinkedIn – YouTube – Google Haritalar

Avukata Sor

Şikayet süresinin hesaplanması, şikayet dilekçesi ve uzlaştırma sürecinin değerlendirilmesi için Çankaya / Ankara’daki büromuzla iletişime geçebilirsiniz.

Avukata Sor Ankara Ceza Avukatı

Danışmanlık ücretlidir. Görüşme ücretleri 2025-2026 TBB Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca uygulanır.

Ayboğa Avukatlık Bürosu Ankara İletişim ve Harita

AdresEmek Mah. Bişkek Cd. 26/3, 06490 Çankaya / Ankara
Çalışma SaatleriPazartesi – Cumartesi: 09:00 – 18:00
Baro KaydıAnkara Barosu – Sicil No: 34507

© 2026 Ayboğa Law Firm — Tüm hakları saklıdır.KVKKGizlilik Politikası